Jaap Schot, 8 januari 2001

(vervolg 1 van het verhaal.^*)

Wat doen Robinson en Vrijdag met de leden van die volksstam? Antwoord: Ze zetten ze op buitenbesturing.
Het naspelen van R & V door die stamleden in hun onderlinge omgang zal dus ook zijn: elkaar op buiten besturing zetten. Anderen je wil opleggen, dwingen, qua gedrag vorm geven, voor anderen initiatieven nemen, "anderen invullen" [= voor anderen antwoorden op vragen, voor en over anderen verklaren dat hij dit of dat wel of niet meent, en zo voorts].
'Civilisatietje' spelen, thuis ook, juist thuis ook.
Er komt doordat dit kinderen als eerste ervaring gegeven is, een schadelijke verwarring tot stand: tussen de 'voor baas spelende' geciviliseerde en de verstandige, natuurlijke ouder.
Van nature is er de oudere, volwassene, die het enthousiaste kind grenzen moet leren houden, moet leren zien dat er een morgen is, dat er nog een dag komt, dat er gegeten, gedronken en geslapen moet worden, ook al is het spel nog zo boeiend. Deze volwassene moet worden geïnternaliseerd, als je groot bent moet je zelf maat kunnen houden, nergens in ondergaan of 'opgaan'. Hoe opgeklopt spannend en prikkelend in de civilisatie de knechten om den brode de ervaringen ook gemaakt hebben, de verstandige natuurlijke mens, moet altijd het feit kennen dat het hier opgeklopte 'producties' geldt, in angst aangemaakt, op bevel, (Canetti: onder bedreiging met de dood dus).
Het is voor het kind met (c.q. van) ouders die 'de baas over hem' spelen (zonder erg natuurlijk, onbewust van wat ze doen) niet mogelijk het te internaliseren gedrag van die goede natuurlijke ouder ('volwassene') te vinden tussen wat de ouders jegens hem doen. Doe je schoenveters dicht en je das om bij kou wordt op dezelfde manier gehoord en opgevat als: draag een stropdas en hou je ellebogen van tafel als je aan het eten bent. Kul en zin zijn voor het kind niet te onderscheiden, als de ouders dat onderscheiden zelf al niet doen.
Het aanvaardende, volgende, positieve kind neemt de hele massa aan te leren rommel, die hel 'cultuur' mee het (zijn) leven in en wordt via dat aangeleerde geleefd, tenzij hij later alsnog er al studerend een grote hoeveelheid txaenz tegenaan gooit om zijn 'persoonlijk-zo-zijn'' te analyseren en te scheiden: wat zinnig (natuur) is van wat humbug (civilisatie, ook wel genoemd 'ontwikkelde cultuur' of zelfs 'beschaving') is.
Het verwerpende, puberende, opstandige kind verwerpt ongescheiden alles wat de ouders, opvoeders, volwassenen-thuis suggereerden en volgt de dwalende, verwilderde net iets eerder aan het puberen geslagen leeftijdgenootjes en de volwassen uitbuiters die hen via propaganda en reclame laten misleiden door gebruikten die dat (verleiden dus) voor de kost (als kunstje) doen.
Dat hoeft maar een enkele generatie te overkomen en de ouders van de volgende generaties zijn de natuurlijke volwassene kwijt. Al wat gepuberd heeft is vee en kent de natuurlijke volwassenheid niet meer: anders verwoord: kent niet meer het feit dat er in de werkelijkheid in de civilisatie gesproken dient te worden van natuurbestrijding.
Die bestrijding betreft de natuur in en om de mensen in kwestie.
========================
Naast het internaliseren van al die eisen, is er vooral ook het internaliseren van dat eisen, van die bezigheid dus, van het 'elkaar leven', afhankelijk, maar uit evenwicht, niet symmetrisch: de een eist veel meer van de ander dan andersom, dat geldt in vrijwel alle 'relaties', zowel in maatschappelijke als in vriendschappelijke (e.d., private).
================
Internaliseren = gewoon, goed, geldig en geweldig gaan achten (voor iedereen, voor de ander en voor jezelf).
================
Waar dat eisen, die bezigheid eisen, is geïnternaliseerd, daar is er voor de ander geen aanvaard-worden-zoals-hij-is, voor wat hij is, maar alleen voorwaardelijke acceptatie: hij is o.k. voor zover hij overeenstemt met de wensplaat (ten aanzien van mensen): met het maatschappelijk, resp. romantisch 'ideaal'.
===================
Dit hangt samen met een tegenwoordig erg veel gehoord gepraat. Er is ten eerste dat gedreutel over verdraagzaamheid / tolerantie [----> vrij laten, persoonlijke levenssfeer, privacy].
Ze spelen 'koninkje', dus eisen ze meteen maar respect en soevereiniteit [dat woord gebruiken ze niet, ze geven aan het begrip uiting met 'dat moet ik wel even zelf weten', 'dat bepaal ik toevallig wel zelf' en dergelijke uitdrukkingen. Uitdrukkingen van het koninklijke dat hen wordt toegedicht in de reclame en in de 'democratie', waarin de mondige kiezer verdomd goed weet wat hij wil. 'De mondige kiezer' is een variante verschijningsvorm van de calculerende burger en van Koning Klant (en van Jan Publiek: die helden maakt door presteerders tot idolen te verheffen. Die staan dan niet meer zelf op eigen benen, men kan ze laten vallen. Zo verheft Jan P. vooral zichzelf, hij heeft zijn idolen behoorlijk stevig in zijn greep).
=======================
Stellen en afwijzen van eisen zijn beide: vormen van bezig zijn met (die resp. dat) eisen. Eisen zijn geen noodzakelijkheden, eisen zijn sociaal, eisen zijn buitennatuurlijk. Alleen de civilisatie kent eisen, als het woord 'eisen' wordt toegepast voor 'wat moet' volgens traditie of vanwege de natuurwetten en natuuromstandigheden, dan is er sprake van beeldspraak, van het figuurlijk gebruik van de term 'eisen'. EISEN, DAT DOEN ROBINSON EN VRIJDAG, dat doen de bezitters, dat doet 'DE BEZITTER' die alle-kopers-samen stellen [= doen (be-)staan].
=================
============================
Wat is nu 'CULTURELE ONTWIKKELING'?
===============
'Culturele ontwikkeling' doet zich voor in elke civilisatie. Het is de opeenhoping en opeenvolging van de verzonnen kunstjes voor de kost, die aanvaard werden als 'loon waard'. De hoge cultuur, de kunst, dat is alles wat door de edelparasieten (Robinson en Vrijdag) werd aanvaard, de lage cultuur (de kitsch) is datgene wat de gebruikten onder elkaar 'het kopen waard' vonden en vinden.
================
Het is dus even te formuleren: de oorzaak en basis van die zo veel geroemde culturele ontwikkelingen in de diverse civilisaties, dat zijn de instellingen van Robinson en Vrijdag, jegens de gevluchte volksstam. Wat waren die instellingen? wel, het zijn: a-solidariteit, liefdeloosheid, de bereidheid geweld jegens hen te plegen, hen te bedreigen en hen uit te buiten, hen te gebruiken als waren ze dingen, hen te verbruiken zelfs ook. Dat wangedrag, die walgelijke instelling, daarop berust telkens weer, in elke civilisatie, die 'prachtige' culturele ontwikkeling.
===========
Onder de zware druk van moeten-presteren om te overleven en dat te-presteren-iets dan ook nog zelf te moeten verzinnen, omdat de natuurlijke, zichtbaar-nodige arbeid reeds door anderen mede voor jou gedaan is, maar het nodige in kwestie nog in het bezit is van 'de baas', 'de heerser', 'de bezitter' en bewaakt wordt (tegen jou) door de gewapenden.
Onder die druk en onder de druk van de concurrerende mede-gebruikten ontwikkelen ze de cultuur.
Daar is niets vrolijks of menselijk-overwinnends aan. De keurende BEZITTER ('die functie', als U begrijpt wat ik bedoel) heeft ook niets van een plan of een doel in zijn hoofd. En concurrentie en gedwongen-worden leveren ook geen resultaat, alleen een resultante. Dat wat ze 'ontwikkelen' noemen is gewoon blind veranderen. Vooruitgang is het altijd, alleen de richting is zonder betekenis (= onbedoeld) en het veranderen leidt tot niets.
=================
Het protest tegen dat gekeurd-worden en gekeurd-krijgen van de eigen prestaties door toevallige bezitters, die echt zo onbegaafd zijn als de eerste de beste gebruikte, dat is vernederend. Je moet als gebruikte je best doen en je prestaties laten keuren door Koning Klant en Jan Publiek: door de wezenloze massa: zonder kunnen en zonder inzicht.
Vooral de echt kundigen en de kunstenaars en de geleerden zijn niet in staat dit blijvend te aanvaarden. Iedereen die de kans krijgt en ziet om hoe dan ook en in welke mate dan ook zich voor zijn vernedering op Jan Publiek of Koning Klant te wreken, zal dat doen. [Het klassieke mopje van die allochtone kok die toen ze zeiden dat ze hem niet meer zouden discrimineren, beloofde dat hij dan niet meer in hun soep zou pissen.]
=====================
De diep-foute instelling van Robinson en Vrijdag is vermenigvuldigd en als een ziektekiem terechtgekomen in ontelbare gebruikten. Gevangenschap maakt en houdt de mensen slecht. De civilisatie is gevangenschap: nogmaals: buiten de bezittingen gesloten, de bezittingen, die voor een volstrekt verwaarloosbaar deel van jou zijn en van het bezitter-zijn van dat verwaarloosbare beetje gaat de verziekende werking van die instelling uit: dat hebben heel veel van die religies heel erg goed door en dat kan iedereen zelf navoelen.
"ga heen, verkoop wat je hebt, verdeel het geld onder de armen en volg mij na". En hij ging bedroefd heen.
Het is niet veilig arm te zijn.
Het is volstrekt onnodig rijk-zijn te bewonderen of na te streven of uit te leven.
Het is volstrekt onnodig bewondering te hebben voor de komst, de opeenvolging en de opeenhoping van verzonnen 'kunstjes voor de kost', de maaksels, de prestaties, de diensten, de dienstvormen, voor zover aanvaard (als 'loon waard' opgevat).