Het Nederlands is een van de weinige talen waarin het woord samenleving voorkomt als synoniem voor het woord maatschappij. Het misleidende zit ‘m in “samen”. In onze maatschappij, in deze civilisatie leven we weliswaar bijeen, maar samen zijn we nergens mee bezig.
Toch lijkt met name de politiek erg gehecht aan de term samenleving, niet in de minste plaats vanwege de propagandistische werking die ervan uitgaat.
Bijvoorbeeld, “zorgzame samenleving”. Met deze term wordt verdoezeld dat de overheid een zeer groot deel van de professionele zorg wegbezuinigd heeft. En nu doet diezelfde overheid, heel schijnheilig, een beroep op een niet-bestaande solidariteit. Er wordt ingespeeld op schuldgevoelens, om zodoende Jan en alleman de gedwongen mantelzorg in te kletsen.
In het essay “Bijeen als gevangenen van elkaar” betoogt Jaap dat in de maatschappij de bijeengehouden individuen geen andere individuen, maar slechts functionarissen, tegenkomen. Daarnaast is er in de maatschappij voor velen geen plaats, en tiert de verveling welig.
Tot slot werpt hij de vraag op of ouders, onderwijzers, leraren, opvoeders wel iets kunnen doen voor anderen, jongeren, ‘outcasts’. Misschien wel, maar hij spoort hen aan allereerst de blik te richten op het eigen doen en laten.
Wat gaat de nieuwe regering doen?
Mooie woorden…dat wel!
Zou mooi zijn als zij het goede voorbeeld geven en samenwerken i.p.v. polarisatie bevorderen.